فهرس المقالات مهدی  مرادی


  • المقاله

    1 - بررسی کانی¬سازی و منشأ مس رسوبی چینه¬کران با میزبان کنگلومرای پلیوسن در منطقه قره¬آغاج ماکو مهدی  مرادی سجاد  مغفوری محسن  مؤید مهدی  عشرتی
    زمین شناسی ایران , العدد 35 , السنة 9 , پاییز 1394
    منطقه مورد مطالعه در شمال¬غرب ایران و در شمال کمربند افیولیتی خوی واقع شده است. مجموعه سنگ¬های موجود در منطقه قره¬آغاج شامل رسوبات سازند قم، توالی قرمز بالایی (URF) و کنگلومرای پلیوسن می¬باشد. مجموعه واحدهای سنگی پلیوسن شامل سیلتستون، ماسه¬سنگ (آرکوز، لیت¬آرنایت) و میکر أکثر
    منطقه مورد مطالعه در شمال¬غرب ایران و در شمال کمربند افیولیتی خوی واقع شده است. مجموعه سنگ¬های موجود در منطقه قره¬آغاج شامل رسوبات سازند قم، توالی قرمز بالایی (URF) و کنگلومرای پلیوسن می¬باشد. مجموعه واحدهای سنگی پلیوسن شامل سیلتستون، ماسه¬سنگ (آرکوز، لیت¬آرنایت) و میکروکنگلومرا و کنگلومرا می¬باشد. میزبان کانی¬سازی مس چینه¬کران در منطقه قره¬آغاج میکروکنگلومرا و کنگلومرای پلیوسن است ولی در واحد ماسه-سنگی نیز کانی¬زایی به صورت جزئی دیده می¬شود. بخش اعظم کانسار¬سازی به¬صورت پرکننده فضای خالی می¬باشد. کانی¬شناسی کانسار مس قره آغاج بسیار ساده بوده و شامل مس طبیعی، کوپریت و تنوریت می¬باشد. نبود سولفیدهای مس، عدم وجود فسیل¬های گیاهی بعنوان عامل احیا¬کننده، عدم رخداد فرآیند جانشینی مس به¬جای بافت¬های گیاهی، وجود کانی¬زایی بصورت پرکننده فضای خالی و سیمان بین¬دانه¬ای و تشکیل کانی¬زایی به¬صورت مس طبیعی نشان-دهنده عدم تشابه کانی¬زایی مس قره¬آغاج با کانسارهای مس رسوبی تیپ Redbed می¬باشد. بنابراین سیالات درون حوضه¬ای طی فرآیندهای دیاژنز از توالی قرمز بالایی نشأت گرفته و باعث شسته شدن مس از توالی مزبور و تشکیل کمپلکس کلریدی مس می¬شود. افزایش سطح ایستابی باعث ایجاد شرایط احیایی در کنگلومرای پلیوسن شده و سیالات مس¬دار در طی ورود به این شرایط احیایی، مس خود را در زیر سطح ایستابی به¬صورت مس طبیعی ته-نشست داده¬اند. با کاهش سطح ایستابی و افزایش فوگاسیته اکسیژن(Eh بالا)، مس طبیعی تشکیل شده در مرحله قبل توسط کانی¬های اکسیدی مانند کوپریت¬ و تنوریت جانشین شده است. تفاصيل المقالة

  • المقاله

    2 - بررسی زمین¬شیمی عناصر فرعی و کمیاب (نادر خاکی) در کانی¬سازی رگه¬اي فلزات پايه منطقه يارالوجه (شمال¬غرب اهر-آذربایجان¬شرقی) زهره  جبارزاده مهدی  مرادی محسن  مؤید رزگار  فرامرزی
    زمین شناسی ایران , العدد 37 , السنة 10 , بهار 1395
    اندیس رگه¬اي يارالوجه در 40 كيلومتري شمال¬غرب اهر در استان آذربایجان¬شرقی واقع شده است. براساس نتايج حاصل از داده¬های زمین¬شیمیایی، ترکیب اولیه سنگ میزبان دگرسان¬شده در محدوده میکرودیوریت با سری ماگمایی کالک-آلکالن قرار گرفته و محیط زمین¬ساختی تشكيل آن، کمان آتشفشانی حا أکثر
    اندیس رگه¬اي يارالوجه در 40 كيلومتري شمال¬غرب اهر در استان آذربایجان¬شرقی واقع شده است. براساس نتايج حاصل از داده¬های زمین¬شیمیایی، ترکیب اولیه سنگ میزبان دگرسان¬شده در محدوده میکرودیوریت با سری ماگمایی کالک-آلکالن قرار گرفته و محیط زمین¬ساختی تشكيل آن، کمان آتشفشانی حاشیه فعال قاره¬ای است. كانه¬سازي به¬صورت پراكنده، داربستي و رگه-رگچه¬اي و حاوي كاني¬هاي كربناتي، كوارتز و سولفيد در سنگ¬هاي نیمه¬آتشفشانی دگرسان¬شده در حد میکرودیوریت، است. پيريت، اسفالريت، گالن و كالكوپيريت مهم¬ترين كاني¬هاي سولفيدي منطقه هستند. مهم¬ترین دگرسانی-های مشاهده¬شده در منطقه، سریسیتی و کربناتی¬شدن بوده و كاني‌هاي كوارتز، سریسیت، ايليت، آلبیت، كائولينيت، لوكوكسن و کربنات¬های تأخیری از مهم¬ترين كاني¬هاي شناسايي¬شده در زون¬های دگرسانی هستند. نمودارهاي دو متغيره Ba+Sr در برابر Ce+Y+La و Zr در برابر TiO2 و همچنين مقادير کمتر از یک برای TiO2 نشان¬دهنده منشأ درون¬زاد براي سيالات دگرسان¬كننده مي¬باشد. نمودارهای عنکبوتی عناصر نادر خاكي به¬هنجار¬شده نسبت به کندریت و متوسط ترکیب پوسته قاره¬ای بالایی نشان¬دهنده تفريق LREE از HREE و تهي¬شدگي بيشتر LREEها نسبت به متوسط ترکیب پوسته قاره-ای بالایی می¬باشد. براساس شاخص‌های زمین¬شيميايی مانند Hf/Sm، Nb/La و Th/La و غنی¬شدگی LREE نسبت به HREE، مهم¬ترین همبافت¬های یونی انتقال¬دهنده فلزات، هم¬بافت¬های Cl- هستند. بررسی بی¬هنجاري¬هاي Eu، Ce و Pr Eu/Eu*)، Ce/Ce* وPr/Pr*) در رگه کانه¬دار و سنگ ميزبان نشان¬دهنده pH نزدیک به خنثی براي سيالات مسئول دگرساني و شرايط Eh احيائي محيط تشكيل انديس رگه¬اي يارالوجه مي¬باشد. تفاصيل المقالة

  • المقاله

    3 - معرفی کانسار مس ماری بعنوان یک ذخیره چینه¬کران نوع مانتو در زون طارم، شمال غرب ایران مهدی  مرادی سجاد  مغفوری محسن  موءید وحید فریداصل
    زمین شناسی ایران , العدد 38 , السنة 10 , تابستان 1395
    کانسار مس ماری در شمال¬غرب ایران و در منطقه طارم در شمال زنجان واقع شده است. این کانی¬سازی از نوع چینه¬کران و سنگ درونگیر آن، تراکی آندزیت¬ مگا¬پورفیری به سن ائوسن است. سولفیدهای اصلی مس شامل بورنیت، کالکوسیت و کالکوپیریت عمدتا همراه با پیریت می¬باشند. بافت¬های موجود در أکثر
    کانسار مس ماری در شمال¬غرب ایران و در منطقه طارم در شمال زنجان واقع شده است. این کانی¬سازی از نوع چینه¬کران و سنگ درونگیر آن، تراکی آندزیت¬ مگا¬پورفیری به سن ائوسن است. سولفیدهای اصلی مس شامل بورنیت، کالکوسیت و کالکوپیریت عمدتا همراه با پیریت می¬باشند. بافت¬های موجود در کانی¬سازی شامل پرکننده فضای خالی، دانه¬پراکنده، رگه- رگچه¬ای و جانشینی است. سنگ‌هاي آتشفشانی محدوده مورد مطالعه بيشتر دارای تركيب حدواسط تا اسيدي با سرشت شوشونیتی و پتاسیم بالا بوده و یک محيط¬ کششی ریفتی درون¬کمانی را نشان می¬دهند. دگرسانی¬های کربناتی، کلریتی، اپیدوتی و سریسیتی در سنگ میزبان دیده می¬شوند. فراوانی مس و نقره در تراکی آندزیت مگاپورفیری سالم به ترتیب تا 3200 و 216 قسمت در میلیون می¬باشد. بر اساس ویژگی‌های اساسی توده کانه¬دار ماری از جمله محیط تکتونیکی، سنگ دربرگیرنده، حالت چینه¬کران، کانی‌شناسی، محتوای فلزی و دگرسانی و مقایسه این ویژگی¬ها با ذخایر مس تیپ مانتو (Manto- type)، کانسار مس ماری می‌تواند به-عنوان یک ذخیره مس تیپ مانتو در شمال¬غرب ایران معرفی شود. همانند سایر کانسارهای مشابه این تیپ در دنیا، سه مرحله اصلی برای کانی¬سازی در کانسار ماری می¬توان در نظر گرفت. مرحله اول شامل فعالیت آتشفشانی زیردریائی و فوران گدازه تراکی آندزیت مگا¬پورفیری به¬همراه دگرسانی ناحیه¬ای پروپیلیتی می¬باشد. در مرحله دوم، دیاژنز اولیه و فعالیت میکروارگانیسم¬های احیاکننده سولفات باعث تشکیل پیریت هم به¬صورت پرکننده فضای خالی و هم به¬صورت دانه¬پراکنده در واحد تراکی آندزیتی میزبان شده است. نهایتاً در مرحله سوم، افزایش ضخامت رسوبات، فرونشست حوضه و دیاژنز تدفینی به همراه ورود سیالات غنی از مس به داخل واحد میزبان احیایی موجب جانشینی سولفیدهای مس به جای پیریت¬های اولیه و کانی¬زایی در کانسار ماری شده است. تفاصيل المقالة

  • المقاله

    4 - شیمی کانی و پترولوژی توده¬های گابروئی شوشونیتی هشت¬سر– لقلان (هوراند، استان آذربایجان¬شرقی) علیرضا  روان¬خواه محسن  موءید مهدی  مرادی امیرمرتضی  عظیم¬زاده جمشید  حسن¬زاده نصیر  عامل
    زمین شناسی ایران , العدد 40 , السنة 10 , زمستان 1395
    توده¬های گابروئی موردمطالعه در شرق و جنوب¬غرب هوراند (شرق کلیبر)، در استان آذربایجان¬شرقی رخنمون دارند. توده گابروئی لقلان به فرم سیل¬های مکرر به درون نهشته¬های فلیش¬گونه کرتاسه بالایی– پالئوسن تزریق شده است. توده گابروئی هشت¬سر به همراه پیروکسنیت¬های همراه به درون أکثر
    توده¬های گابروئی موردمطالعه در شرق و جنوب¬غرب هوراند (شرق کلیبر)، در استان آذربایجان¬شرقی رخنمون دارند. توده گابروئی لقلان به فرم سیل¬های مکرر به درون نهشته¬های فلیش¬گونه کرتاسه بالایی– پالئوسن تزریق شده است. توده گابروئی هشت¬سر به همراه پیروکسنیت¬های همراه به درون نهشته¬های مذکور تزریق شده¬ است. کانی¬شناسی اصلی گابروی لقلان شامل پلاژیوکلاز، کلینوپیروکسن، پتاسیم فلدسپار و بیوتیت بوده و کانی¬های اصلی سازنده¬ گابروی هشت¬سر شامل پلاژیوکلاز، کلینوپیروکسن و آمفیبول است. پلاژیوکلازهای موجود در توده¬ی گابروئی هشت¬سر (آنورتیت) کلسیک¬تر از پلاژیوکلازهای موجود در توده گابروئی لقلان بوده و برخلاف آن‌ها فاقد منطقه¬بندی می¬باشند. ترکیب کلینوپیروکسن در هر دو توده در محدوده¬ دیوپسید بوده و آمفیبول¬های موجود در توده¬ گابروئی هشت¬سر ترکیب پارگازیتی تا چرماکیتی دارند. ماگمای مولد این توده¬ها براساس شیمی سنگ کل و ترکیب کلینوپیروکسن¬های موجود در آن‌ها، دارای سرشت شوشونیتی بوده و از ذوب بخشی با نرخ حدود 5 درصدی گوشته¬ اسپینل– گارنت لرزولیتی غنی‌شده و با گارنت باقیمانده در فاز تفاله و در یک محیط قوس آتشفشانی تکوین یافته¬ است. تفاصيل المقالة

  • المقاله

    5 - زمین¬شناسی، ژئوشیمی و الگوی تشکیل کانه¬زایی آهن¬ در توالی آتش¬فشانی- رسوبی ژوراسیک کانسار داش¬آغل، شمال شرق بوکان، پهنه سنندج- سیرجان سجاد  مغفوری مهدی موحدنیا مهدی  مرادی
    زمین شناسی ایران , العدد 50 , السنة 13 , تابستان 1398
    کانه¬زایی آهن در کانسار داش¬آغل در شمال¬شرق شهرستان بوکان، در توالی آتشفشانی-رسوبی ژوراسیک رخ داده است. سنگ میزبان کانه¬زایی در این کانسار ماسه¬سنگ و توف¬های کربناته می¬باشند. با توجه به ژئومتری و ساخت و بافت ماده¬معدنی، دو تیپ کانه¬زايی در منطقه قابل تشخيص است. کانه¬زا أکثر
    کانه¬زایی آهن در کانسار داش¬آغل در شمال¬شرق شهرستان بوکان، در توالی آتشفشانی-رسوبی ژوراسیک رخ داده است. سنگ میزبان کانه¬زایی در این کانسار ماسه¬سنگ و توف¬های کربناته می¬باشند. با توجه به ژئومتری و ساخت و بافت ماده¬معدنی، دو تیپ کانه¬زايی در منطقه قابل تشخيص است. کانه¬زايی تيپ اوليه که کانه¬زايی اصلی، اولیه و عمده در منطقه بوده و هم¬روند با لايه‌بندی سنگ میزبان است. ماده معدنی در این نوع کانه زایی با بافت‌های توده‌ای، لامينه، دانه‌پراکنده همراه با سيليس، توف و آهک می¬باشد. کانی¬شناسی کانسنگ شامل هماتیت، مگنتیت، لیمونیت و گوتیت بوده و به‌صورت پراکنده کانی پیریت نیز مشاهده شده است. کانی¬های گانگ از جمله کوارتز، کلسیت، کلریت و فلدسپار ماده معدنی را همراهی می¬کند. کانه‌زايی نوع دوم، شامل مجموعه¬ای از رگه¬های ثانویه و قطع کننده لایه¬بندی سنگ میزبان می¬باشد که در راستای گسل‌های نرمال تشکیل شده بافت ماده معدنی شامل برشی و رگه-رگچه¬ای است. با توجه به مجموع ويژگی¬های شاخص کانه¬زایی در کانسار داش¬آغل از قبيل جايگاه خاص چينه¬ای، ژئومتری ماده معدنی، بافت، توالی پاراژنتيک کانی¬ها و کانه¬ها و ويژگی‌های ژئوشیمیایی، کانسار آهن داش¬آغل يک نهشته چينه¬سان، با ميزبان ماسه¬سنگ- توف کربناتی هست که در توالی آتش¬فشانی-رسوبی ژوراسیک و در يک حوضه کم‌عمق تشکيل شده است. تفاصيل المقالة